Жамият аъзоларига муносабат

СУВ — ҲАЁТИМИЗНИНГ АЖРАЛМАС ҚИСМИДИР

СУВ — ҲАЁТИМИЗНИНГ АЖРАЛМАС ҚИСМИДИР

Аллоҳ таоло инсониятга беҳисоб неъматлар ато этган. Ана шу неъматлар ичида сув энг буюк ва ҳаётий аҳамиятга эга бўлган неъматлардан биридир. Инсон, ҳайвон ва ўсимликлар ҳаёти сув билан чамбарчас боғлиқ. Шу боис Ислом дини сувни Аллоҳнинг улуғ неъмати сифатида қадрлаш, уни исроф қилмаслик ва пок сақлашга катта аҳамият беради.

Қуръони каримда Аллоҳ таоло шундай марҳамат қилади: «Биз барча тирик нарсани сувдан яратдик». Бу оят сув ҳаётнинг асоси эканини очиқ-ойдин баён этади. Ер юзидаги барча тирик мавжудотнинг яшаши сувга боғлиқ. Агар сув бўлмаганида, на инсон, на ҳайвон, на экинлар ҳаёт кечира олмас эди. Демак, сув нафақат табиий бойлик, балки Аллоҳнинг инсониятга берган буюк раҳмати ҳамдир.

Яна бир оятда Аллоҳ таоло осмондан сув тушириб, у билан қуриб қолган ерни тирилтиришини, ундан турли мевалар ва ризқлар чиқаришини баён қилади. Бу эса инсонни Аллоҳнинг қудрати ҳақида тафаккур қилишга, Унинг неъматларига шукр қилишга ундайди.

Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам сувдан фойдаланиш одобларини ҳам ўргатганлар. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам дарё бўйида таҳорат қилаётган киши ҳам сувни исроф қилмаслиги лозимлигини таъкидлаганлар. Бу ҳадис Исломда табиий бойликларга эҳтиёткорлик билан муносабатда бўлиш қанчалик муҳим эканини кўрсатади.

Сув нафақат ичиш учун, балки ибодатларда ҳам муҳим аҳамият касб этади. Намоз ўқишдан аввал таҳорат қилиш, баъзи ҳолларда ғусл қилиш сув орқали амалга оширилади. Бу инсоннинг ташқи поклиги билан бирга маънавий поклигига ҳам ишорадир. Исломда «Поклик иймоннинг ярмидир», деган ҳадис машҳур бўлиб, сув ана шу покликнинг асосий воситаларидан ҳисобланади.

Сувни ифлослантириш, уни беҳуда сарфлаш ёки бошқаларнинг сувдан фойдаланишига тўсқинлик қилиш Ислом ахлоқига зиддир. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам оқар сувни ифлос қилишдан қайтарганлар. Чунки бу нафақат инсонларга, балки бутун жонзотларга зарар етказади.
Ислом таълимотида садақа қилишнинг энг савобли турларидан бири одамларни сув билан таъминлаш ҳисобланади. Чанқаган инсонга сув бериш, қудуқ қазиш, ариқ ёки сув иншоотларини барпо этиш каби амаллар садақаи жория ҳисобланади. Бундай эзгу ишлардан инсон вафотидан кейин ҳам савоб етиб туради.
Бугунги кунда дунёда тоза ичимлик суви танқислиги тобора ортиб бормоқда. Айрим ҳудудларда одамлар бир томчи сув учун узоқ масофаларни босиб ўтишга мажбур бўлмоқда. Шунинг учун ҳар бир мусулмон сувнинг қадрига етиши, уни тежаб ишлатиши ва келажак авлод учун асраб-авайлаши лозим. Сувни исроф қилиш нафақат иқтисодий, балки диний жиҳатдан ҳам нотўғри ҳисобланади.
Фарзандларга ҳам сувни эҳтиёт қилиш маданиятини ўргатиш муҳим вазифадир. Уларни сувни беҳуда оқизмасликка, дарё, кўл ва булоқларни ифлос қилмасликка, табиатни муҳофаза қилишга одатлантириш ҳар бир оиланинг бурчидир. Бу орқали ёш авлодда шукроналик ва масъулият туйғуси шаклланади.

Қуйида Ўзбек халқ мақолларидан келтириб ўтишни жоиз деб билдик: 

Қуйида сув ҳақидаги машҳур ўзбек халқ мақолларидан намуна келтираман:

1. Сув — ҳаёт манбаи.

2. Сув бор жойда ҳаёт бор.

3. Сувнинг қадрини чанқаган билади.

4. Томчи сув тошни тешар.

5. Сувни эҳтиёт қилган — ҳаётни эҳтиёт қилган.

6. Сув оқар, тош қолар.

7. Сувсиз ҳаёт бўлмас, меҳнатсиз роҳат бўлмас.

8. Сувни булғама, ўзинг ҳам ундан ичасан.

9. Сувга тупурганнинг юзига қайтар.

10. Булоқ кўзини очган — савоб топар.

11. Ариқ қазисанг, сув чиқар; меҳнат қилсанг, унум чиқар.

12. Сувнинг секини ҳам дарё бўлар.

Хулоса қилиб айтганда, сув — ҳаёт манбаи, Аллоҳнинг улуғ неъмати ва инсон зиммасига берилган омонатдир. Уни қадрлаш, тежаш, пок сақлаш ва бошқалар билан баҳам кўриш ҳар бир мусулмоннинг бурчидир. Аллоҳ таоло бизларни Ўз неъматларининг қадрига етадиган, уларга шукр қиладиган ва сув каби ҳаёт манбаларини асраб-авайлайдиган бандаларидан қилсин.

Манбаълар асосида тайёрланди 
Ғиёсиддин Тожимирзаев,
Учқўрғон туман Бузрукхўжа эшон жоме 
масжиди имом хатиби

Related posts