«Имомни ҳурмат қилмаган жамоат баракадан маҳрум бўлади, жамоатни ҳурмат қилмаган имом эса қалбларни йўқотади.»

Меҳроб оддий бир жой эмас. У ерда Аллоҳнинг каломи тиловат қилинади, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг суннатлари ўргатилади, одамлар ҳалол-ҳаромни ўрганади, қалблар тарбия топади. Шунинг учун меҳробга чиққан инсоннинг ҳурмати шахси учун эмас, балки зиммасидаги омонат учундир.

Афсуски, бугун баъзи жойларда имомнинг меҳнати кўринмайди, аммо битта хатоси ойлаб муҳокама қилинади. Минбардаги бир жумлани танқид қилишга ошиқадиганлар, унинг тунлари халқ учун қилган дуоларини, жанозадаги хизмати, никоҳдаги иштироки, ёшларга қилган насиҳатлари ва муҳтожларга тутган қўлини кўрмай қўядилар.

Инсоннинг тили қалбидан олдин югурса, ҳурмат сўнади. Ҳурмат сўнган жойда эса барака ҳам аста-секин кетади.

Аллоҳ таоло марҳамат қилади: Эй мўминлар! Аллоҳга итоат қилинглар, Пайғамбарга итоат қилинглар ва ўзларингиздан бўлган раҳбарларга ҳам.  (Нисо сураси, 59-оят.)

Уламолар ушбу оятдаги «ўзларингиздан бўлган раҳбарлар» қаторига илм аҳллари ва дин пешволарини ҳам киритганлар. Чунки улар Пайғамбарлар меросининг ворисларидир.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам дедилар: «Уламолар — пайғамбарларнинг меросхўрларидир.» (Абу Довуд, Термизий. Ҳадис ҳасан.)

Имом фақат намоз ўқитмайди. У чақалоққа исм қўяди, никоҳ ўқийди, жаноза ўқийди, оилаларни яраштиради, ёшларни тарбиялайди, кексаларнинг дардига қулоқ тутади, халқнинг қувончида ҳам, мусибатида ҳам ёнда бўлади.

Шундай инсон ҳақида бир оғиз гап айтишдан олдин инсон виждонидан сўраши керак: «Мен унинг қилган хизматларининг қанчасини биламан?»

Бугун ижтимоий тармоқларда бирор имомнинг бир дақиқалик видеоси тарқалса, унинг ўнлаб йиллик хизмати унутилади. Ҳукм чиқариш осонлашди, инсоф қилиш эса қийинлашди.
Ҳасан Басрий раҳимаҳуллоҳ айтганлар: «Мўминнинг тили қилич эмас, тарозидир. Аввал ўлчайди, кейин сўзлайди.»

Имом ҳам инсон. У ҳам хато қилиши мумкин. Аммо мўминнинг одоби — хатони масхара қилиш эмас, насиҳат қилишдир. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Дин — насиҳатдир.»
(Имом Муслим ривояти.)

Насиҳат билан шармандаликнинг ўртасида катта фарқ бор. Насиҳат тузатади, шармандалик эса адоват туғдиради.

Абдуллоҳ ибн Муборак раҳимаҳуллоҳ шундай деганлар: «Ким олимларни енгил кўрса, унинг охиратига зарар етади. Ким раҳбарларни енгил кўрса, дунёси бузилади. Ким дўстларини енгил кўрса, муруввати кетади.»

Бугун имомни ҳақорат қилишни жасорат деб билаётганлар эртага ота-онасини, устозини ва барча катталарни ҳам ҳурмат қилмай қўйиши мумкин. Чунки ҳурмат бир жойдан кетса, у бошқа жойда ҳам узоқ турмайди.

Бу гаплар имом хато қилса, унга эргашиш керак дегани эмас. Йўқ. Ҳақиқат Қуръон ва Суннат билан ўлчанади. Аммо ҳақни айтишнинг ҳам ўз одоби, ўз вақти ва ўз услуби бор. Илм аҳлини обрўсизлантириш орқали эмас, ҳикмат ва гўзал муомала билан ислоҳ қилиш мусулмоннинг йўлидир.
Имом Нававий раҳимаҳуллоҳ ёзадилар: «Насиҳат қилишнинг энг афзал йўли — уни яширинча ва мулойимлик билан қилишдир. Одамлар олдида танбеҳ бериш эса кўпинча шармандаликка айланади.»
Ўйлаб кўринг... Агар масжидда имом бўлмаса, фарзандларимизга Қуръонни ким ўргатади?

Жанозамизни ким ўқийди? Никоҳимизни ким ўқийди? Минбардан ҳақиқатни ким айтади?

Имомнинг қадрини у йўқ бўлгандагина англаб қолиш — кеч англашдир.

Келинг, илм аҳлини ҳурмат қилайлик. Улар ҳақига дуо қилайлик. Агар хатоларини кўрсак, ғийбат ва ҳақорат билан эмас, одоб ва ҳикмат билан насиҳат қилайлик. Зеро, уламонинг обрўси тўкилган жамиятда илмнинг қадри ҳам тушади. Илм қадри тушган жамият эса маънавий инқирозга юз тутади.

Аллоҳ таоло қалбларимизга илм аҳлига муҳаббат, уларнинг ҳақини адо этиш масъулияти ва ҳақни ҳикмат билан айтиш одобини насиб этсин.

Орифхон Имамов, 
Тўрақўрғон туман "Ҳўжа калон Абдулмоний" жоме 
масжид имом-хатиби