Рамазон ойи — Ислом умматининг қалбларини поклайдиган, инсонни нафс тарбияси, сабр-тоқат, меҳр-мурувват ва шукроналик руҳида камолга етказадиган энг улуғ ва файзли ойлардан биридир. Бу муборак ой Қуръони карим нозил бўлган, дуо ва ибодатлар қабул бўлиш умиди энг юқори бўлган, инсон ўзини ҳисоб-китоб қилиб, маънавий янгиланишга қадам қўядиган фасл ҳисобланади.
Рамазон — фақат оч қолиш ёки муайян вақт мобайнида еб-ичишдан тийилиш эмас. Балки бу ой нафсни жиловлаш, тилни ёмон сўзлардан сақлаш, қалбни кина-адоват, ҳасад ва ғараз каби иллатлардан поклаш, амал ва ниятни холис қилиш ойидир. Шу боис Рамазон инсон ҳаётида туб бурилиш ясаши мумкин бўлган маънавий мактабдир.
Рамазон — меҳр-мурувват ва саховат ойи. Бу ойда эҳтиёжмандларга ёрдам қўлини чўзиш, камбағал ва ночорларни қувонтириш, етим-есирларнинг бошини силаш энг улуғ ибодатлардан саналади. Чунки мўмин киши рўза тутар экан, очлик ва ташналикни ҳис қилиш орқали муҳтож инсонларнинг аҳволини янада чуқурроқ англайди.
Ифторлик бериш, муҳтож оилаларга озиқ-овқат тарқатиш, қариялар ва беморлар ҳолидан хабар олиш, қарздорларга енгиллик яратиш — Рамазоннинг руҳига мос амаллардир. Бу ойда қилинган садақа ва хайриялар кўпроқ барака топади, чунки инсон бу амалларни Аллоҳ ризоси учун, ихлос билан адо этади. Меҳр-мурувват нафақат моддий ёрдамда, балки илиқ сўз, хушмуомала, бировнинг дилини оғритмасликда ҳам намоён бўлади.
Рамазон ойи оилалар, қўни-қўшнилар ва бутун жамоат ўртасидаги муносабатларни мустаҳкамлайди. Ифтор дастурхонлари атрофида бирга йиғилиш, масжидларда жамоат бўлиб таровеҳ намозларини адо этиш, Қуръон тиловати ва дуоларда елкадош бўлиш — барчаси қалбларни яқинлаштиради.
Бу ойда айниқса бир-бирини кечириш, адоват ва кина сақламаслик, орага совуқчилик тушган инсонлар билан ярашишга интилиш катта аҳамиятга эга. Чунки Рамазон — қалбларни яраштирадиган, жамиятда ўзаро ҳурмат, ишонч ва бирдамликни кучайтирадиган ойдир. Аҳил жамиятда барака бўлади, тинчлик ва осойишталик қарор топади.
Рўза инсонни сабрга ўргатади. Очлик ва ташналик орқали инсон бор неъматларнинг қадрига етади. Ҳар куни оддий деб қабул қилинаётган ризқ-насиба, тинчлик, саломатлик, оила ва Ватан неъматларининг нақадар улуғ эканини англайди.
Рамазон ойи шукроналикни фақат тил билан эмас, балки амал билан намоён қилишни ўргатади. Яхшилик қилиш, гуноҳдан тийилиш, ҳар бир неъмат учун Аллоҳ таолога ҳамд айтиш — мўминнинг қалбида шукр туйғусини янада мустаҳкамлайди. Сабр эса инсонни қийинчиликларда синмасликка, ҳаётнинг ҳар бир ҳолатида ҳикмат излашга ундайди.
Рамазон — Қуръон ойи. Бу ойда Қуръони каримни кўпроқ тиловат қилиш, унинг маънолари устида тафаккур қилиш, ҳаётга татбиқ этиш ҳар бир мўмин учун муҳим вазифадир. Шунингдек, дуо эшиклари кенг очиладиган бу ойда инсон ўзининг ва умматнинг хайрли ишлари, тинчлик ва фаровонлик учун самимий дуолар қилиши лозим.
Хулоса қилиб айтганда, Рамазон ойи — инсонни маънавий юксалишга етаклайдиган, қалбларни поклайдиган, жамиятда меҳр-оқибат, аҳиллик ва ҳамжиҳатликни қарор топтирадиган улуғ ойдир. Бу муборак кунларни яхшилик, ибодат, илм ва эзгу амаллар билан мазмунли ўтказиш ҳар бир мўмин учун катта саодатдир.
Аллоҳ таоло ушбу муборак ойда тутган рўзаларимизни, қилган ибодат ва хайрли ишларимизни қабул қилсин, қалбларимизга ихлос ва шукроналик ато этсин. Омин.
Нурулло Маҳкамов
Чуст туман бош имом-хатиби
