Илм — инсон ҳаётини мазмунли қиладиган, уни тўғри йўлга бошлайдиган энг улуғ неъматдир. Ҳар бир жамиятнинг келажаги унда вояга етаётган ёшларнинг билимли, тафаккурли ва маънавий баркамол бўлишига боғлиқ. Шу боис ёшларни илмга тарғиб қилиш — фақат ота-она ёки устозларнинг эмас, балки бутун жамиятнинг муқаддас бурчидир.

Ислом дини илмни жуда юксак мақомга қўйган. Қуръони каримда илм эгалари бир неча бор улуғланади. Аллоҳ таоло марҳамат қилади: «Аллоҳ сизлардан иймон келтирганларни ва илм берилган зотларни даражаларда юксалтирур.»(Мужодала сураси, 11-оят)

Бу оят илм инсонни фақат дунёда эмас, Аллоҳ наздида ҳам юксак мақомга олиб чиқишини кўрсатади.

Шунингдек, Аллоҳ таоло Пайғамбаримизга дуо сифатида қуйидагини ўргатган:

«Айт: Роббим, илмимни зиёда қил!» (Тоҳа сураси, 114-оят)

Бу дуо илмга интилиш инсон умри давомида тўхтамаслиги кераклигини англатади.

Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам илмга чақиришда жуда кўп ҳадислар айтганлар. Жумладан: «Ким илм излаб йўлга чиқса, Аллоҳ унга жаннатга олиб борувчи йўлни осон қилади.»(Имом Муслим ривояти)

Яна бир ҳадисда шундай дейилган: «Олимнинг обиддан афзаллиги ойнинг бошқа юлдузлардан афзаллигидекдир.»(Имом Термизий ривояти)

Бу ҳадислар илм нафақат шахсий камолот, балки уммат равнақи учун ҳам муҳим эканини кўрсатади.

Бугунги ахборот тез тарқалаётган замонда ёшлар турли ёт ғоялар, зарарли одатлар ва маънавий бўшлиқларга дуч келмоқда. Илм эса уларни бундай хатарлардан асрайдиган энг кучли қалқондир. Илмли ёш ҳақ билан ноҳақни ажрата олади, ҳар бир ишида онгли қарор қабул қилади.

Ислом тарихида буюк алломаларнинг ҳаёти бунинг ёрқин исботидир. Имом Бухорий раҳматуллоҳи алайҳ ёшлигидан илм йўлида сафар қилган, минглаб устозлардан таълим олган. Ибн Сино эса ёш вақтиёқ тиббиёт ва фалсафа соҳасида етук олим сифатида танилган.

Ҳозирги кунда ҳам илмга интилаётган ёшлар фан, технология, тиббиёт ва тадбиркорлик соҳаларида катта ютуқларга эришиб, жамият ривожига ҳисса қўшмоқда. Бундай ёшлар — элнинг ифтихори, миллатнинг таянчи ҳисобланади.

Ёшларни илмга ошно қилишда ота-она ва устозларнинг ўрни беқиёс. Фарзандга кичик ёшидан китобга муҳаббат уйғотиш, савол беришга ундаш, изланишга рағбатлантириш — келажакда унинг муваффақиятига асос бўлади.

Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам айтганлар: «Сизларнинг энг яхшиларингиз — Қуръонни ўрганган ва уни ўргатганларингиздир. (Имом Бухорий ривояти)

Хулоса

Ёшларни илмга тарғиб қилиш — келажакка сармоядир. Илм инсонни жоҳиллик зулматидан олиб чиқади, уни маънавий ва ақлий жиҳатдан юксалтиради. Қуръони карим ва ҳадиси шарифларда берилган кўрсатмаларга амал қилган ҳолда, илмли, онгли ва комил ёш авлодни тарбиялаш ҳар биримизнинг умумий вазифамиздир. Илмга интилган ёш — юрт равнақи ва миллат шарафининг кафолатидир.

Мусохон Аббасиддинов,
Наманган шаҳар «Боқи полвон» жоме 
масжиди имом хатиби