Жамият аъзоларига муносабат

АҲИЛЛИК БОР ЖОЙДА БАРАКА БОР

АҲИЛЛИК БОР ЖОЙДА БАРАКА БОР

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “...Аллоҳнинг бандалари, бир-бирингизга биродар бўлинглар. Мусулмон мусулмоннинг биродаридир. Унга зулм ҳам қилмайди, ёрдамсиз ташлаб ҳам қўймайди ва таҳқирламайди ҳам”, – дедилар» (Бухорий ривояти).
Динимизда ҳамжиҳатлик, бағрикенглик, ўзаро ҳурмат ва оилавий тотувликка катта эътибор берилган. Аҳиллик аввало бир-бирларини тушунишдан бошланади. Парокандалик эса ўзини устун қўйиш, бошқаларни менсимаслик оқибатида келиб чиқади.
Уч кундан ортиқ аразлашиш ҳаромдир

Мусулмон киши уч кундан ортиқ аразлашиб юрмаслиги ҳадиси шарифларда қаттиқ қораланган.
Абу Аюб Ансорий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мусулмонга ўз биродаридан уч кечадан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Учрашиб қолсалар, бу ҳам юз ўгириб кетади, у ҳам юз ўгириб кетади. Иккисидан яхшиси, аввал салом берганидир”, – дедилар» (Бухорий ривояти).
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мўмин мўминдан уч кундан ортиқ аразлаши ҳалол эмас. Агар у уч кунни ўтказган бўлса, ўша билан учрашиб, салом берсин. Агар унинг саломига алик қайтарса, иккилари ажрга шерик бўладилар. Агар саломга алик қайтармаса, у гуноҳни ўзига олган бўлади. Мусулмон эса аразлашдан чиқади”, – дедилар» (Абу Довуд ривояти).

Совуқчиликнинг асосий сабаби — манманлик
Афсус билан айтишимиз мумкинки, бугунги кунда айрим эр-хотинлар, ака-ука, опа-сингил, қалин дўстлар ва ҳатто ота-болаларнинг бир-бирларини тушунмасдан орага совуқчилик тушаётганига гувоҳ бўлмоқдамиз. Бу масъулиятни ҳис қилмай, ҳуда-беҳудага жанжал чиқаравериш натижасидир. Улардан сўрасангиз, ҳамма ўзининг ҳақ эканлигини исботлашга уринади. Бу айни хатодир.
Бунинг учун икки тарафни тинглаш ва тўғри хулоса чиқариш Ислом кўрсатмаси эканига ҳамма ҳам бирдек қулоқ солавермайди. Агар улар аразлаб юришнинг улкан гуноҳлигини билганларида борми, ўша заҳоти ярашишга интилган бўлармиди?!

«Мусулмонга ўз биродаридан уч кундан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Ким ўшандан ортиқ аразлаб туриб ўлиб қолса, дўзахга киради» (Абу Довуд ривояти).

«Ким ўз биродари билан бир йил аразлашиб юрган бўлса, бу унинг қонини тўккан билан баравардир» (Бухорий ривояти).
Адоват ва аразлашнинг оқибатлари

Халқимизда «Бир кун уруш бўлган уйдан қирқ кун барака кўтарилади», деган ибратли сўз бор. Адоват нафақат оилага, балки жамиятга ҳам салбий таъсир кўрсатиши ҳеч кимга сир эмас.
Бахтиёр ва комил инсон бўлишни истаган киши аввало бошқалар ҳақини адо этиш хислатини ўзида мужассам қилиши керак. Ҳар ким яқинларига ҳурмат-эҳтиром кўрсатиши, уларга нисбатан марҳаматини аямаслиги муҳим вазифалардан биридир. Ўз навбатида, бунинг аксини тутганлар асло обрў топа олмайдилар.
Донишмандлар томонидан айтилган «Бирлашган – ўзар, бирлашмаган – тўзар» мақоли ҳам асрлар оша ўз мавқеини сақлаб келмоқда.

Улуғлардан бири укасига: «Дўст жафо билан душманга айланади, душман эса яхшилик билан дўстга!» – деб насиҳат қилган экан.
Хулоса

Албатта, қариндошлардан, дўстлардан алоқа узиш дунё лаззатларидан, охират савобларидан кўз юмишдир. Шариатда ҳам, жамиятда ҳам ҳар кимнинг ҳақ-ҳуқуқлари белгилаб берилган. Киши ўз масъулиятини ҳис этиши ва бунинг учун жавобгар бўлиши тайин.
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бир-бирингизни ёмон кўрманглар. Ўзаро рақобат қилманглар. Эй Аллоҳнинг бандалари, биродар бўлинглар”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Демак, нафс амрига бўйсунмасдан, ўзига бино қўймасдан, илоҳий оят ва ҳадиси шарифларда айтилган кўрсатмаларга амал қилсак, ота-боболаримизнинг сўзларига қулоқ тутсак, жамиятда фаровонлик, оилада осойишталик ҳукм сураверади.

Сидиқхўжаев Маҳмудхон,
Мингбулоқ тумани “Шоҳи Фозил” жоме 
масжиди имом-хатиби 

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бир-бирингизни ёмон кўрманглар. Ўзаро рақобат қилманглар. Эй Аллоҳнинг бандалари, биродар бўлинглар”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Демак, нафс амрига бўйсунмасдан, ўзига бино қўймасдан, илоҳий оят ва ҳадиси шарифларда айтилган кўрсатмаларга амал қилсак, ота-боболаримизнинг сўзларига қулоқ тутсак, жамиятда фаровонлик, оилада осойишталик ҳукм сураверади.

Бунинг учун икки тарафни тинглаш ва тўғри хулоса чиқариш Ислом кўрсатмаси эканига ҳамма ҳам бирдек қулоқ солавермайди. Агар улар аразлаб юришнинг улкан гуноҳлигини билганларида борми, ўша заҳоти ярашишга интилган бўлармиди?!

«Мусулмонга ўз биродаридан уч кундан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Ким ўшандан ортиқ аразлаб туриб ўлиб қолса, дўзахга киради» (Абу Довуд ривояти).

«Ким ўз биродари билан бир йил аразлашиб юрган бўлса, бу унинг қонини тўккан билан баравардир» (Бухорий ривояти).

Адоват ва аразлашнинг оқибатлари

Халқимизда «Бир кун уруш бўлган уйдан қирқ кун барака кўтарилади», деган ибратли сўз бор. Адоват нафақат оилага, балки жамиятга ҳам салбий таъсир кўрсатиши ҳеч кимга сир эмас.

Бахтиёр ва комил инсон бўлишни истаган киши аввало бошқалар ҳақини адо этиш хислатини ўзида мужассам қилиши керак. Ҳар ким яқинларига ҳурмат-эҳтиром кўрсатиши, уларга нисбатан марҳаматини аямаслиги муҳим вазифалардан биридир. Ўз навбатида, бунинг аксини тутганлар асло обрў топа олмайдилар.

Донишмандлар томонидан айтилган «Бирлашган – ўзар, бирлашмаган – тўзар» мақоли ҳам асрлар оша ўз мавқеини сақлаб келмоқда.

Улуғлардан бири укасига: «Дўст жафо билан душманга айланади, душман эса яхшилик билан дўстга!» – деб насиҳат қилган экан.

Хулоса

Албатта, қариндошлардан, дўстлардан алоқа узиш дунё лаззатларидан, охират савобларидан кўз юмишдир. Шариатда ҳам, жамиятда ҳам ҳар кимнинг ҳақ-ҳуқуқлари белгилаб берилган. Киши ўз масъулиятини ҳис этиши ва бунинг учун жавобгар бўлиши тайин.

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бир-бирингизни ёмон кўрманглар. Ўзаро рақобат қилманглар. Эй Аллоҳнинг бандалари, биродар бўлинглар”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Демак, нафс амрига бўйсунмасдан, ўзига бино қўймасдан, илоҳий оят ва ҳадиси шарифларда айтилган кўрсатмаларга амал қилсак, ота-боболаримизнинг сўзларига қулоқ тутсак, жамиятда фаровонлик, оилада осойишталик ҳукм сураверади.

Сидиқхўжаев Маҳмудхон,
Мингбулоқ тумани “Шоҳи Фозил” жоме
масжиди имом-хатиби

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мусулмонга ўз биродаридан уч кечадан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Учрашиб қолсалар, бу ҳам юз ўгириб кетади, у ҳам юз ўгириб кетади. Иккисидан яхшиси, аввал салом берганидир”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Абу Аюб Ансорий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мусулмонга ўз биродаридан уч кечадан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Учрашиб қолсалар, бу ҳам юз ўгириб кетади, у ҳам юз ўгириб кетади. Иккисидан яхшиси, аввал салом берганидир”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Уч кундан ортиқ аразлашиш ҳаромдир

Мусулмон киши уч кундан ортиқ аразлашиб юрмаслиги ҳадиси шарифларда қаттиқ қораланган.

Абу Аюб Ансорий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мусулмонга ўз биродаридан уч кечадан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Учрашиб қолсалар, бу ҳам юз ўгириб кетади, у ҳам юз ўгириб кетади. Иккисидан яхшиси, аввал салом берганидир”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мўмин мўминдан уч кундан ортиқ аразлаши ҳалол эмас. Агар у уч кунни ўтказган бўлса, ўша билан учрашиб, салом берсин. Агар унинг саломига алик қайтарса, иккилари ажрга шерик бўладилар. Агар саломга алик қайтармаса, у гуноҳни ўзига олган бўлади. Мусулмон эса аразлашдан чиқади”, – дедилар» (Абу Довуд ривояти).

Совуқчиликнинг асосий сабаби — манманлик

Афсус билан айтишимиз мумкинки, бугунги кунда айрим эр-хотинлар, ака-ука, опа-сингил, қалин дўстлар ва ҳатто ота-болаларнинг бир-бирларини тушунмасдан орага совуқчилик тушаётганига гувоҳ бўлмоқдамиз. Бу масъулиятни ҳис қилмай, ҳуда-беҳудага жанжал чиқаравериш натижасидир. Улардан сўрасангиз, ҳамма ўзининг ҳақ эканлигини исботлашга уринади. Бу айни хатодир.

Бунинг учун икки тарафни тинглаш ва тўғри хулоса чиқариш Ислом кўрсатмаси эканига ҳамма ҳам бирдек қулоқ солавермайди. Агар улар аразлаб юришнинг улкан гуноҳлигини билганларида борми, ўша заҳоти ярашишга интилган бўлармиди?!

«Мусулмонга ўз биродаридан уч кундан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Ким ўшандан ортиқ аразлаб туриб ўлиб қолса, дўзахга киради» (Абу Довуд ривояти).

«Ким ўз биродари билан бир йил аразлашиб юрган бўлса, бу унинг қонини тўккан билан баравардир» (Бухорий ривояти).

Адоват ва аразлашнинг оқибатлари

Халқимизда «Бир кун уруш бўлган уйдан қирқ кун барака кўтарилади», деган ибратли сўз бор. Адоват нафақат оилага, балки жамиятга ҳам салбий таъсир кўрсатиши ҳеч кимга сир эмас.

Бахтиёр ва комил инсон бўлишни истаган киши аввало бошқалар ҳақини адо этиш хислатини ўзида мужассам қилиши керак. Ҳар ким яқинларига ҳурмат-эҳтиром кўрсатиши, уларга нисбатан марҳаматини аямаслиги муҳим вазифалардан биридир. Ўз навбатида, бунинг аксини тутганлар асло обрў топа олмайдилар.

Донишмандлар томонидан айтилган «Бирлашган – ўзар, бирлашмаган – тўзар» мақоли ҳам асрлар оша ўз мавқеини сақлаб келмоқда.

Улуғлардан бири укасига: «Дўст жафо билан душманга айланади, душман эса яхшилик билан дўстга!» – деб насиҳат қилган экан.

Хулоса

Албатта, қариндошлардан, дўстлардан алоқа узиш дунё лаззатларидан, охират савобларидан кўз юмишдир. Шариатда ҳам, жамиятда ҳам ҳар кимнинг ҳақ-ҳуқуқлари белгилаб берилган. Киши ўз масъулиятини ҳис этиши ва бунинг учун жавобгар бўлиши тайин.

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бир-бирингизни ёмон кўрманглар. Ўзаро рақобат қилманглар. Эй Аллоҳнинг бандалари, биродар бўлинглар”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Демак, нафс амрига бўйсунмасдан, ўзига бино қўймасдан, илоҳий оят ва ҳадиси шарифларда айтилган кўрсатмаларга амал қилсак, ота-боболаримизнинг сўзларига қулоқ тутсак, жамиятда фаровонлик, оилада осойишталик ҳукм сураверади.

Сидиқхўжаев Маҳмудхон,
Мингбулоқ тумани “Шоҳи Фозил” жоме
масжиди имом-хатиби

Динимизда ҳамжиҳатлик, бағрикенглик, ўзаро ҳурмат ва оилавий тотувликка катта эътибор берилган. Аҳиллик аввало бир-бирларини тушунишдан бошланади. Парокандалик эса ўзини устун қўйиш, бошқаларни менсимаслик оқибатида келиб чиқади.

Уч кундан ортиқ аразлашиш ҳаромдир

Мусулмон киши уч кундан ортиқ аразлашиб юрмаслиги ҳадиси шарифларда қаттиқ қораланган.

Абу Аюб Ансорий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мусулмонга ўз биродаридан уч кечадан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Учрашиб қолсалар, бу ҳам юз ўгириб кетади, у ҳам юз ўгириб кетади. Иккисидан яхшиси, аввал салом берганидир”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мўмин мўминдан уч кундан ортиқ аразлаши ҳалол эмас. Агар у уч кунни ўтказган бўлса, ўша билан учрашиб, салом берсин. Агар унинг саломига алик қайтарса, иккилари ажрга шерик бўладилар. Агар саломга алик қайтармаса, у гуноҳни ўзига олган бўлади. Мусулмон эса аразлашдан чиқади”, – дедилар» (Абу Довуд ривояти).

Совуқчиликнинг асосий сабаби — манманлик

Афсус билан айтишимиз мумкинки, бугунги кунда айрим эр-хотинлар, ака-ука, опа-сингил, қалин дўстлар ва ҳатто ота-болаларнинг бир-бирларини тушунмасдан орага совуқчилик тушаётганига гувоҳ бўлмоқдамиз. Бу масъулиятни ҳис қилмай, ҳуда-беҳудага жанжал чиқаравериш натижасидир. Улардан сўрасангиз, ҳамма ўзининг ҳақ эканлигини исботлашга уринади. Бу айни хатодир.

Бунинг учун икки тарафни тинглаш ва тўғри хулоса чиқариш Ислом кўрсатмаси эканига ҳамма ҳам бирдек қулоқ солавермайди. Агар улар аразлаб юришнинг улкан гуноҳлигини билганларида борми, ўша заҳоти ярашишга интилган бўлармиди?!

«Мусулмонга ўз биродаридан уч кундан ортиқ аразлаш ҳалол эмас. Ким ўшандан ортиқ аразлаб туриб ўлиб қолса, дўзахга киради» (Абу Довуд ривояти).

«Ким ўз биродари билан бир йил аразлашиб юрган бўлса, бу унинг қонини тўккан билан баравардир» (Бухорий ривояти).

Адоват ва аразлашнинг оқибатлари

Халқимизда «Бир кун уруш бўлган уйдан қирқ кун барака кўтарилади», деган ибратли сўз бор. Адоват нафақат оилага, балки жамиятга ҳам салбий таъсир кўрсатиши ҳеч кимга сир эмас.

Бахтиёр ва комил инсон бўлишни истаган киши аввало бошқалар ҳақини адо этиш хислатини ўзида мужассам қилиши керак. Ҳар ким яқинларига ҳурмат-эҳтиром кўрсатиши, уларга нисбатан марҳаматини аямаслиги муҳим вазифалардан биридир. Ўз навбатида, бунинг аксини тутганлар асло обрў топа олмайдилар.

Донишмандлар томонидан айтилган «Бирлашган – ўзар, бирлашмаган – тўзар» мақоли ҳам асрлар оша ўз мавқеини сақлаб келмоқда.

Улуғлардан бири укасига: «Дўст жафо билан душманга айланади, душман эса яхшилик билан дўстга!» – деб насиҳат қилган экан.

Хулоса

Албатта, қариндошлардан, дўстлардан алоқа узиш дунё лаззатларидан, охират савобларидан кўз юмишдир. Шариатда ҳам, жамиятда ҳам ҳар кимнинг ҳақ-ҳуқуқлари белгилаб берилган. Киши ўз масъулиятини ҳис этиши ва бунинг учун жавобгар бўлиши тайин.

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:

«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бир-бирингизни ёмон кўрманглар. Ўзаро рақобат қилманглар. Эй Аллоҳнинг бандалари, биродар бўлинглар”, – дедилар» (Бухорий ривояти).

Демак, нафс амрига бўйсунмасдан, ўзига бино қўймасдан, илоҳий оят ва ҳадиси шарифларда айтилган кўрсатмаларга амал қилсак, ота-боболаримизнинг сўзларига қулоқ тутсак, жамиятда фаровонлик, оилада осойишталик ҳукм сураверади.

Сидиқхўжаев Маҳмудхон,
Мингбулоқ тумани “Шоҳи Фозил” жоме
масжиди имом-хатиби