Оила — инсон ҳаётининг мустаҳкам суянчи, жамиятнинг энг муҳим пойдеворидир. Ҳар бир оиланинг тинчлиги, тотувлиги ва маънавий фаровонлиги тўғридан-тўғри унда камол топаётган фарзандларнинг келажагини, уларнинг дунёқараши ва ахлоқини белгилайди. Чунки соғлом маънавий ва ҳалол моддий муҳитда ўсган бола руҳан тетик, эътиқоди мустаҳкам, эл-юртга нафи тегадиган комил инсон бўлиб етишади.
Оила фаровонлиги ва масъулияти ҳақида оятлар
Аллоҳ таоло Қуръони каримда оила ва фарзанд тарбиясига алоҳида эътибор қаратиб, шундай марҳамат қилади:
«Эй имон келтирганлар! Ўзингизни ва оила аъзоларингизни ёқилғиси одамлар ва тошлардан бўлган дўзахдан сақлангиз...» (Таҳрим сураси, 6-оят).
«Улар: “Эй Роббимиз, ўзимиздан кўзларимиз қувонадиган жуфти ҳалоллар ва зурриётлар ато этгин ҳамда бизни тақводорларга пешво қилгин!” дейдиган зотлардир» (Фурқон сураси, 74-оят).
Ушбу ояти карималар оиладаги фаровонлик ва осойишталик нафақат моддий таъминот, балки фарзандларни турли маънавий таҳдидлар ва дўзах азобидан асрайдиган чиройли тарбия, соғлом эътиқод ва гўзал ахлоқ билан таъминланиши лозимлигини кўрсатади.
Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг оила ва тарбия ҳақидаги ҳадислари
Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам оила аҳлига ва фарзанд тарбиясига ўта эътиборли бўлишни таъкидлаб, шундай деганлар:
«Ҳар бирингиз раҳбардирсиз ва ҳар бирингиз ўз қўл остидагилардан масъулдирсиз. Эркак киши ўз оиласининг раҳбари ва у ўз қўл остидагилардан масъулдир...» (Имом Бухорий ва Имом Муслим ривояти).
«Ота ўз фарзандига гўзал одобдан кўра афзалроқ нарса бера олмайди» (Имом Термизий ривояти).
Оиладаги самимий муҳаббат, аҳил муҳит, ҳалол ризқ ва берилган гўзал одоб фарзанднинг ҳам бу дунёдаги, ҳам охиратдаги энг катта саодати ва келажагининг кафолатидир.
Ибратли воқеа
Қадимда бир солиҳ кишидан сўрашибди: — «Фарзандингизга ажойиб тарбия ва порлоқ келажак бериш учун ҳаракатни қачондан бошлагансиз?»
Солиҳ киши табассум қилиб шундай жавоб берибди: — «Фарзандим дунёга келишидан бир неча йил илгари — унга ахлоқли, тақводор ва оқила она танлашдан бошлаганман. Чунки оиладаги аҳиллик, тинчлик ва ота-онанинг ахлоқи боланинг қонига, вужудига энг бирламчи муҳит сифатида сўрилади».
Бу ибратли воқеа шуни кўрсатадики, оиладаги фаровонлик ва аҳил муҳит бола туғилмасидан олдин пойдевор олади ва унинг бутун умрлик ҳаёт йўлини маёқ каби ёритиб туради.
Хулоса
Фарзанд — Аллоҳ таоло томонидан инсонга берилган энг буюк ва масъулиятли омонатдир. Оиладаги тинчлик, бағрикенглик, ҳалол поклик ва маънавий фаровонлик фарзанднинг келажакдаги муваффақиятлари ва эзгу ахлоқига пухта замин яратади. Фаровон оила аъзолари бир-бирларига суянч бўлиб, оилавий ва диний қадриятларни авайлаб-асрасалар, унда камол топган фарзандлар ҳам жамиятнинг энг мустаҳкам сутунига ва юрт фахрига айланади.
Сарварбек Турғунов,
Мингбулоқ тумани "Тўртепа" жоме
масжиди имом-ноиби