Инсон ҳаётида энг буюк неъматлардан бири — Аллоҳ таолонинг розилигига эришишдир. Банда учун энг саодатли он эса, унинг умри хайрли амал билан якун топишидир.

Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай марҳамат қилганлар: «Агар Аллоҳ бир бандасига яхшиликни ирода қилса, уни “асаллаб” қўяди».

Саҳобалар бу сўзнинг маъносини англаш учун: — “Ё Расулуллоҳ, уни ‘асаллаш’ нима дегани?”

— деб сўрадилар.

Шунда у зот соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Вафотидан олдин унга бир солиҳ амал эшигини очиб қўяди, сўнгра уни шу амал билан қабз қилади», — дедилар. (Муснад Аҳмад, Сунан Термизий ривояти)

“Асаллаш” маъноси

Бу ҳадисда келган “асаллаш” ибораси жуда чуқур ва латофатли маънони ўз ичига олади.

Аслида у таомга асал қўшиб, уни ширин ва лаззатли қилиш маъносидан олинган.

Яъни, Аллоҳ таоло бир бандасини яхши кўрса:

унинг қалбини хайрли амалларга мойил қилади, унга солиҳ ишлар эшикларини очади,

ўша амални бажаришни осонлаштиради.

Натижада, банда умрининг охирида гўзал амал билан безанади. Шу амал сабаб Аллоҳнинг розилигига эришади ва жаннатга муносиб бўлади.

Солиҳ амал — банданинг энг гўзал мероси

Аллоҳ таоло Қуръони каримда марҳамат қилади: «Албатта, Аллоҳ тақводорлар билан биргадир». (Наҳл сураси, 128-оят)

Яна бир оятда: «Ким яхши амал қилса — ўзи учун қилган бўлади». (Жосия сураси, 15-оят)
Бу оятлар инсоннинг ҳар бир яхши амали унинг абадий саодати учун хизмат қилишини англатади.
“Асал”га ўхшатилиш ҳикмати

Солиҳ амалнинг “асал”га ўхшатилиши ҳам бежиз эмас. Асал: табиатан пок, мазали ва ширин, шифо манбаи ҳисобланади.

Худди шу каби, солиҳ амал ҳам: қалбни поклайди, инсон ҳаётига мазмун ва гўзаллик бахш этади, унинг номини одамлар орасида яхши ёд эттиради. Аллоҳ бандасига шундай амални насиб этса, унинг ҳаёти ҳам, хотимаси ҳам гўзал бўлади. 

Хулоса
Банда учун энг катта бахт — умрининг охирини хайрли амал билан якунлашдир. “Асаллаш” — бу Аллоҳнинг бандасига бўлган алоҳида меҳри ва иноятидир.

Шунинг учун ҳар бир мўмин: қалбини тозалашга, амалларини ихлос билан бажаришга, умрини хайрли ишлар билан безашга ҳаракат қилиши лозим. Зеро, кимнинг хотимаси гўзал бўлса, унинг абадий манзили ҳам гўзал бўлади.

Абдуллоҳ домла Лутпиллаев 
Наманган шаҳар “Боқимирзо” жоме 
масжид имом хатиби